maandag 23 januari 2012

Aruba: Ina Verwoerd, Padu del Caribe (Padú, 1952)


Aandacht voor een 78t.plaat op het Padú-label uit Aruba.
Op deze site staat de geschiedenis van kleine labels uit Curaçao en Aruba beschreven. 
Enkele gegevens daaruit: 
In 1952 wordt het Arubaanse Padú-label opgericht door Rufo Wever (1917-1977) en Juan "Padú del Caribe" Lampe (1920-?). Enkele citaten uit bovengenoemd zeer informatief artikel: 

Over het algemeen wordt gewerkt met één microfoon, waarbij de Shure S55 ‘unidyne’ favoriet is. De gebruikte machines voor de plaatopnames zijn semi-professioneel en portable. Hoyer gebruikt een Rek-O-Kut, Padú een Presto model ‘Y’ en ‘Cappy’ Wever een Preso K8. Taperecording staat in deze tijd nog in de kinderschoenen, vandaar dat opnames direct worden gesneden op een lakplaat. Deze ‘master’ wordt vervolgens voor verdere verwerking naar het buitenland verzonden. Meestal worden ongeveer 1000 exemplaren geperst. ...
De reden waarom kort na de tweede wereldoorlog deze lokale platenindustrie floreert kent verschillende oorzaken. Ten eerste natuurlijk simpelweg de behoefte aan het kunnen horen van de eigen muziek, ieder moment van de dag. Ten tweede komt als gevolg van de technische ontwikkeling betrouwbare, compacte, relatief goedkope, opnameapparatuur op de markt. Opnemen op locatie wordt mogelijk en de geluidskwaliteit is goed. Een derde factor is de rooskleurige economische toestand van de Antillen en Aruba in deze jaren. Deze is nauw gerelateerd aan de bloei van de olie-industrie. Zowel op Curaçao als Aruba speelt deze in de Tweede Wereldoorlog bij de brandstofleveranties aan de geallieerden een grote rol en na de oorlog blijft de productie op een hoog peil. De lonen verveelvoudigen tussen 1938 en 1948 en de bestedingen zijn navenant. Daardoor zijn mensen als Hoyer, Henriquez, Lampe en Wever in staat de fondsen te fourneren voor het inrichten van een studio, de aanschaf van apparatuur en het laten persen van de platen en is er tevens sprake van een koopgraag publiek met een goed gevulde beurs. ...
Rondom 1955 valt het doek voor deze periode van intensieve lokale opnameactiviteit. De reden moet gezocht worden in de opkomst van lokale radiostations (o.a. Radio Hoyer op Curaçao en Radio Kelkboom op Aruba, beide gestart in 1954), waardoor de lokale muziek op voordelige wijze aan huis kan komen. 

Dus van dit plaatje zijn waarschijnlijk maar 1000 exemplaren gemaakt! We horen een van de oprichters van het Padú-label, Juan "Padú del Caribe" Lampe, op kant 2. 
Voor een Curaçao's label uit die tijd, kijk op mijn blog bij opnamen op het label Hoyco.

1  Aruba heerlijk laandje (Aruba dushi tera) (Cor van Dam)    3:20
    Ina Verwoerd met pianobegeleiding van Cor van Dam
2  Leve Nederland! (Biba Hulada!) (Padú del Caribe)    3:12
    Padú del Caribe y Ritmo
78t 25 cm: Padú 1010 A/B  P 26/18

Download flac
Download mp3

woensdag 18 januari 2012

Milton Charles, pipe organ (Edison Bell Winner, 1924?)


Milton Charles (ca. 1897-1991): organist voor zwijgende films en bespeler van diverse theaterorgels, in Californië en Chicago, speelde ook regelmatig voor de radio. Vaak zong hij erbij. Op de mooie blog Vitaphone Varieties staat nog een stukje geschreven over Milton Charles (een stukje naar onderen). Daar blijkt uit dat hij o.m. in 1930 voor Leon Schlesinger’s “Spooney Melodies” filmpjes opnam, gecombineerd met animatie en zijn orgelspel (zie afbeelding boven). 
In 1924 maakte hij enkele akoestisch opgenomen platen voor Columbia op "pipe organ", opgenomen in Tivoli in Chicago. Dit zijn opnamen die in Engeland verschenen op het label Edison Bell Winner, want volgens mij zijn deze nummers inderdaad akoestisch opgenomen. Hoewel: uit deze discussie blijkt weer dat Orlando Marsh in datzelfde Tivoli theater al in 1924(!)  elektrische opnamen, dus met een microfoon, maakte van dit plaatje met Milton Charles! Op de foto hieronder zien we overigens niet de organist Milton Charles, maar zijn voorganger, Jesse Crawford. Rechts op de achtergrond is Orlando Marsh bij zijn opname-apparatuur. Dus: waarschijnlijk luisteren we hier naar een wel heel vroege elektrische opname!


1  Deep in my heart ("The student prince", Romberg)    3:04
2  The prisoner's song (Guy Massey)    2:52
Milton Charles, pipe organ Tivoli Theatre, Chicago
78t 25 cm: Edison Bell Winner 4386  9898/9   279/80


Download mp3

dinsdag 10 januari 2012

Erroll Garner: Jazz Selection JS 576


Eén van mijn favorieten van de  Jazz is de pianist Erroll Garner (Pittsburg, 15.06.1923 - Los Angeles, 02.01.1977). Lees over hem op de onvolprezen Wikipedia
Hij heeft zichzelf leren pianospelen, kon geen noten lezen. Werd als componist vooral bekend vanwege zijn compositie Misty, wat een Jazz Standard is geworden. Hij heeft meer dan 200 composities op zijn naam staan. 
Garner begon vaak met een geïmproviseerde introductie, waarna het nummer echt begon (soms tot wanhoop van zijn medespelers, i.v.m. het op tijd invallen). Een ander kenmerk van hem was de vertraging van de rechterhand, waardoor een slepend, swingend effect bereikt werd. 
Erroll Garner heeft een enorm aantal platen opgenomen. Zijn bekendste plaat is een live registratie: Concert by the sea" uit 1955 - helaas slecht opgenomen, maar Erroll is geweldig op dreef op deze plaat (mijn favoriet: Teach me tonight, maar dit geheel terzijde). Hij was erg klein, gebruikte telefoonboeken om zijn pianokruk te verhogen. Hij stierf aan een hartstilstand op 2 januari 1977.


Op Youtube staan veel filmpjes waarop we Erroll Garner kunnen zien spelen, w.o. een fragment van een concert uit 1964 van 35 minuten! We zien hem daar ook pittig stride piano spelen (à la James P. Johnson, Fats Waller). Ook gromt hij regelmatig hoorbaar mee met de muziek, maar allez: er zijn zelfs klassieke musici die dat combineerden met Bach... 


1  Tenderly (Gross-Lawrence)    2:59
2  Someone to watch over me (Ira & George Gershwin)    3:12
Erroll Garner, piano; Red Callender, bas; Jackie Mills, drums; 
Irving Ashby, gitaar
78t 25 cm: Jazz Selection J.S. 576  MRH 1133/4

Download flac
Download mp3

zondag 8 januari 2012

Ngoma 2: Luembo La Akusu - Kibombo (Ngona 1424/5)


De laatste post, nu met twee 78t. platen van het label Ngona. Op het label staat: Luembo La Akusu - Kibombo. Waarschijnlijk komt de groep dus uit Kibombo, een gebied in Congo. De groep, of de zanger, heet dus Luembo La Akusu; de naam Akusu staat als componist bij de 4 tracks vermeld. Ze bespelen 5 matumba's, de elunzia en de ekole. Kortom: we horen pittige percussie met koorzang en een leadzanger die helaas niet erg melodieus, maar wel erg hard z'n stem gebruikt. Traditionele Afrikaanse muziek uit het toenmalige Belgisch Congo (Congo werd in 1960 onafhankelijk: Democratische Republiek Congo).


1  Tombotongola Ngunga (Akusu)    2:55
2  Lokombe Kolame (Akusu)    2:56
78t 25 cm: Ngoma 1424  J.2851/2

3  Ona Langele (Akusu)    2:56
4  Shawotema (Akusu)    3:00
78t 25 cm: Ngoma 1425  J.2853/4


Download mp3

vrijdag 6 januari 2012

Ngoma 1: Lembo Lo Budja (Ngoma 443)


Ngoma was een van de eerste platenlabels van het toenmalige Belgisch Congo. Het label werd ca. 1948 opgericht door de Griekse broers Alexandros en Nicolas Jéronimidis (1903-1951) en bleef tot 1968 actief. Er verschenen destijds bekende artiesten op dit label, zoals Camille Feruzi, Antoine Wendo Kolosy, Manuel d' Oliveira, Leon Bukasa, Antoine Mundanda en Albert Luampasi. Maar ook traditionele muziek verscheen op het label, zoals dit gezelschap bewijst. Er werden duizenden opnamen gemaakt. Helaas zijn de oorspronkelijke matrijzen vernietigd door een brand in Kinshasa. 
Wolfgang Bender bracht in 1996 en 1997 twee prachtige CD's uit met historisch materiaal van het Ngoma-label op het label Popular African Music (pamap 101 en pamap 102), ook met goede documentatie erbij. Een review van de eerste CD, Ngoma, the early years, 1948-1960, staat hierOp de prachtblog runRhythmrun is de tweede CD, "Ngoma, suvenir ya l'independance"  te downloaden. Beide CD's zijn te downloaden op Freedomblues. De Ngoma 78t.platen die ik heb (slechts 3) staan niet op de CD's. 


1  Akoku    3:11
2  Egboto yogo    3:05
Lembo Lo Budja
78t 25 cm: Ngoma 443  J 889/890

Download mp3

woensdag 4 januari 2012

Chris Chapman, bell solo (Gramophone, ca. 1907-09)


Over C. Chapman heb ik geen informatie kunnen vinden, behalve dat hij Chris Chapman heette en 78t. platen onder de categorie "bell solo" opnam. De nummers stellen weinig voor, muzikaal gezien, maar die liedjes waren erg populair begin vorige eeuw. Kunstfluiters, bell solo's, populaire liedjeszangers: alles passeerde de opnamehoorn ter vermaak van de rijke mensen die zich in die tijd een grammofoon konden permitteren.
Dit plaatje is een "Predog", dus in de periode 1907-1909 opgenomen.

1  Gute Nacht    2:54
2  Tanz der Sonnenstrahlen    2:37
Mr. C. Chapman,  bell solo (+ orchestra)
78t 25 cm: Gramophone Predog G.C.-49535/6   A4223 / A4565

Download mp3